Ix-xeni rarament jinqerdu. Jiddilwixxu, ftit ftit, minħabba nies li kull wieħed minnhom ikun għamel xi ħaġa raġonevoli.
Il-modi kif jiġri dan, kif jiddeskrivuh il-manwali:
- Wisq nies. Kull persuna preżenti żżid il-fibri, il-marki tas-swaba’ u d-DNA tagħha, u tneħħi parti minn dak li kien hemm. Il-preżenza għandha prezz; jeħtieġ li jkollha raġuni.
- Moviment qabel ir-reġistrazzjoni. Oġġett li jiċċaqlaq qabel ma jiġi fotografat f’postu jkun tilef l-unika ħaġa li ma setgħetx tiġi rkuprata — fejn kien.
- Trasferiment bejn ix-xeni. L-istess ingwanti, l-istess stivali, l-istess vettura li ġġorr materjal minn post għal ieħor. Il-gwida dwar dan hija ċara: ibdel it-tagħmir protettiv bejn ix-xeni, u qis persuna suspettata u vittma bħala xeni li qatt ma għandhom jiġu eżaminati mill-istess persuna bl-istess ħwejjeġ.
- Ippakkjar li jagħmel ħsara. Materjal imxarrab issiġillat fil-plastik jikber fih il-moffa fi ftit sigħat; it-traċċi bijoloġiċi jinqerdu minħabba f’hekk. Karta għal kull ħaġa niedja jew organika, u titnixxef qabel ma tiġi ssiġillata fejn il-gwida tippermetti dan.
- L-għemil tajjeb mhux irreġistrat. Xi ħadd jiftaħ tieqa, jagħlaq vit, jgħatti ġisem. Dan kollu jista’ jkun korrett; xejn minnu ma hu bla ħsara sakemm ma jinkitibx.
Sors. UNODC, Crime scene and physical evidence awareness for non-forensic personnel, kapitoli dwar il-kontaminazzjoni u l-ippakkjar; NIJ NCJ 178280, sezzjonijiet dwar id-dokumentazzjoni tax-xena.